De vluchtstatus geeft aan of een vlucht op tijd vertrekt, vertraagd is, geannuleerd of omgeleid. Maar de status die de airline publiceert op zijn eigen website is niet altijd de meest actuele of volledigste. De reden achter een vertraging: en de manier waarop die wordt gecommuniceerd: bepaalt ook welke rechten je als passagier hebt onder EU261/2004.
Waar controleer je de meest betrouwbare vluchtstatus
Er zijn meerdere bronnen voor vluchtstatus, met elk een eigen actualiteit en betrouwbaarheid:
- Airline-app en website: officiele bron, maar soms traag bij updates. Handig voor push-notificaties en gatewijzigingen. Nadeel: de airline kan een "on time" status handhaven terwijl het vliegtuig nog op de vorige bestemming staat.
- Flightradar24: toont ADS-B transponderdata in real-time. Je kunt het inkomende vliegtuig (het toestel dat jouw vlucht gaat uitvoeren) live volgen. Als dat vliegtuig 2 uur vertraagd is op de vorige bestemming, weet je dat jouw vlucht ook vertraging krijgt: vaak voordat de airline dit communiceert.
- FlightAware: vergelijkbaar met Flightradar24, sterker in Noord-Amerika.
- FIDS op de luchthaven: Flight Information Display System. Actueel maar alleen bruikbaar als je al op de luchthaven bent.
- Google Flights: toont vluchtstatus en stuurt gratis push-meldingen bij wijzigingen. Handig als passieve monitoring.
Delay-codes en waarom de reden telt voor je rechten
IATA heeft 93 officiele delay-codes die airlines intern gebruiken om de oorzaak van een vertraging te registreren. Passagiers krijgen deze codes doorgaans niet te zien: de publieke mededeling is vaag: "technische reden", "operationele reden" of "weersomstandigheden".
Waarom de reden telt:
- Technische storing (delay code 91-96): valt doorgaans onder de verantwoordelijkheid van de airline. Geeft recht op EU261-compensatie bij meer dan 3 uur aankomstvertraging.
- Buitengewone omstandigheden (onvoorzien extreem weer, stakingen buiten de airline, terroristische dreigingen): airline is vrijgesteld van compensatieplicht maar moet nog wel zorgen voor maaltijden en eventueel hotel.
- ATC-beperkingen (air traffic control slot, code 61-69): grijs gebied. Europese rechtbanken oordelen inconsistent: sommige stellen dat ATC-beperkingen buitengewone omstandigheden zijn, andere niet. Dien de claim in; de airline moet de vrijstelling bewijzen.
Vraag bij een vertraging altijd schriftelijk om de officiele reden. Een e-mail of WhatsApp-bericht aan de klantenservice met de vraag "Wat is de officiele oorzaak van de vertraging van vlucht X op datum Y?" schept een bewijsrecord dat je kunt gebruiken bij een compensatieclaim.
Zoek op Flightradar24 het vluchtnummer van je inkomende vliegtuig (het toestel dat jouw vlucht uitvoert) op via de "Flight History" van het vliegtuigregistratienummer. Zo zie je of het toestel al vertraagd is voordat de airline dit communiceert. Dit geeft je 30-90 minuten voorsprong om alternatieven te bekijken.
Veelgestelde vervolgvragen
Hoe lang van tevoren moet de airline een annulering melden?
Onder EU261 geeft annulering met minder dan 14 dagen voor vertrek recht op compensatie (EUR 250-600), tenzij de airline aantoonbare buitengewone omstandigheden kan bewijzen. Annulering meer dan 14 dagen van tevoren geeft geen recht op compensatie, maar altijd wel op volledige restitutie of omboekking. Er is geen wettelijke plicht om eerder dan 14 dagen van tevoren te melden.
Mijn vlucht staat als "on time" maar het vliegtuig staat er nog niet. Hoe kan dat?
Airlines updaten de publieke vluchtstatus soms pas als het toestel officieel is vertraagd in hun operationeel systeem. Het inkomende vliegtuig kan vertraagd zijn zonder dat de status al is aangepast. Volg via Flightradar24 het toestelregistratienummer (staat op de airline-website of via de app te achterhalen) voor de meest actuele positie.
Telt een gate hold als vertraging voor EU261?
Ja. EU261 meet de aankomstvertraging: het moment waarop de vliegtuigdeuren worden geopend op de bestemming. Of de vertraging is ontstaan door een gate hold, een technische stop of laat boardingen maakt voor de compensatiecalculatie niet uit. Alleen de totale aankomstvertraging telt.